Akıl İle İlgili Sözler

İslam’ın temeli ahlâk, ahlâkın özü bilgi, bilginin özü de akıldır.

Akıllılar istedikleri şeyi, akılsızlar başkalarının istediklerini öğrenir.

İnsanlar akıl bakımından üç çeşittirler kendiliğinden anlayanlar, kendilerine açıklanan şeyleri anlayanlar ve ne kendiliklerinden ne de başkalarının aracılığıyla anlayanlar.

Dünyanın uydusu ay, kalbin uydusu akıldır.

Yeni bir evren için bütün gereken, yeni bir akıldır.

Akıl, akıl olduğundandır ki işlerin sonunu görür; sonu görmeyen akıl, nefis kesilir.

Yeryüzünün iki gücü vardır: Akıl ve kılıç, çoğu zaman akıl kılıcı yenmiştir.

Akıl yaşta değil baştadır; ama aklı başa yaş getirir.

Akıllılar, sözlerini altın tartan bir terazide tartarlar.

Akıllı insanlar kendilerini heyecana kaptırmazlar, erdemli olanlar kuşku içinde olmazlar, cesur olanlar hiçbir şeyden korkmazlar.

Ancak, kendi kendini idare edebilen akıllı insanlar hürdür.

İnsan, talihsizlikten ve mutsuzluktan değil, akılsızlıktan korkmalıdır.

Aptal görünmeye cesaret etmek, büyük bir akıllılıktır.

Akıl, vücudun efendisidir.

Akıllılık, ne zaman akıllı olunamayacağını bilmek demektir.

Hatadan sonra çare arayan akıllı sayılmaz; akıllı, çareyi hataya düşmeden önce arar ve kendisini hatadan korur.

Aklın buyruğuna girmeden, yaşamın kötülüklerine karşı başarı kazanılamaz.

Aklın gücüne, hiçbir engel karşı duramaz.

Akılsız; yüzü güzele, akıllı; gönlü güzele talip olur. Zaman yüz güzelliğini tüketir ama gönül güzelliğini arttırır.

Başkalarını bilen kimse bilgili, kendini bilen kimse akıllıdır.

Akıllı insan aklını kullanır, daha akıllı insan başkalarının da aklını kullanır.

Aklın en büyük günahı, yeteri kadar dikkat göstermemek hatasıdır.

Akıllı diye, rastlantı sonucu akıllıca düşünene değil; mantığı bilen, ayırt eden ve tadına varana demek gerekir.

Akıllı bir insanın dünyası, bütün dünyadır.

İki şey aklın eksikliğini gösterir; konuşulacak yerde susmak, susulacak yerde konuşmak.

Akıl; birbirinden farklı olan şeylerin birbirlerine benzeyen yanlarını ve birbirine benzeyen şeylerin, birbirlerinden farklı yanlarını bilmektir.

İnsan, zaman selinde kaybolmaya mahkumdur ama aklı bu sonsuzlukta bir yıldız gibi parlayacaktır.

Ben bilmediğimi bildiğim için, diğer insanlardan akıllıyım.

Her zaman, aklımızın izinden yürümeye gücümüz yetmez.

Akıl, her şeyi olduğu gibi görmekten başka bir şey değildir.

Kuşu yükselten kanat, insanı yükselten akıldır.

Akıllı bir kimse, düşmanından da akıl öğrenmeyi ihmal etmez.

Elinizde ise başka insanlardan daha akıllı olun; ama sakın onlara bunu söylemeyin.

Bir kimseden akıllı olabiliriz; ama herkesten akıllı olamayız.

Bugünün akıllı insanı, gelecekle korkusuzca yüzleşir.

Akıldan nasibini almayanlarla geçinebilmek, aklın zaferidir.

Aklın ve bilginin üç büyük düşmanı vardır: Kötülük, bilgisizlik ve tembellik.

Akıllı insan, başkasının kusurunu görerek kendisininkini düzeltir.

İnsanın aklı çoğaldıkça can sıkıntısı artar.

Herkesin aklı, yüzü gibi çeşitlilik gösterir.

Allah-ı Teala, akıldan daha değerli bir şey yaratmamıştır.

Kendine aklı kılavuz edinmeyen kimsenin yaptığı işle, sonunda kendi gönlü yaralanır.

Akıllılar, zayıf taraflarını bildiklerinden, yanılmayacaklarını ileri sürmezler.

Akıl, yalnız doğruluk ile bulunur.

İnsanlara yapılacak en büyük iyilik, onlara akıllarını kullanmayı öğretmektir.

Dünyayı yöneten tek şey akıldır.

İnsan, aklın sınırlarını zorlamadıkça, hiçbir şeye ulaşamaz.

Başkalarının bilgisi ile bilgin olsak bile ancak kendi aklımızla akıllı olabiliriz.

Kulak, göz ve dil, sana aklı övmek için verilmiştir. Bütün iyilik ve kötülükler, bu üçünden doğar.

Kavram deneyimin toplamı, düşünce ise sonucudur; ilkine ulaşmak için düşünce yeteneği, ikincisini kavramak için akıl gerekir.

Akıl sana ait eğilse, ruhun özgür kalamaz.

Akılları kıt insanlar, güzelim topraklardan hoşlanan zararlı otlara benzer.

Doğru işlemeyen akıl keskinmiş neye yarar, saatin iyiliği koşmasında değil, doğru gitmesindedir.

Sahip olmadığı şeylere üzülmeyen ve sahip olduklarına sevinen, akıllı bir insandır.

Bir insanın aklı bilgisine göre değil, bilgi edinme yeteneğine göre ölçülür.

Yeşilliklerden, çiçeklerden meydana gelen bahçe geçici, fakat akıldan meydana gelen gül bahçesi, hep yeşil ve güzeldir.

Akıllı adam hem kitapları, hem de doğrudan doğruya hayatı okur.

İnsanın akıllıca hareket edebilmesi için üç yolu vardır; birincisi, yapacağı şey üzerine düşünmektir ki bu en asil yoldur. İkincisi, önceden yapılmış iyi bir şeyi tenkit etmekle olur, bu en kolay yoldur. Üçüncüsüne gelince bu en acı yoldur, deneyerek ve uğraşarak bulduğun yoldur.

Akıl ve dirayetin ak saçlılarınki gibi; ama yüreğin masum çocukluk yüreği olsun.

İnsanlara en adil şekilde dağıtılan nimet akıldır; çünkü hiç kimse, aklından şikâyetçi değildir.

İçimizdeki akıl, eğer kiminle savaşması gerektiğini bir bilse, büyük bir güç olurdu.

Akıllı olmak da bir şey değil, önemli olan o aklı yerinde kullanmaktır.